(The Turkish Post) – Çok dillilik, Avrupa Birliği (AB) Temel Haklar Bildirgesi tarafından koruma altına alınmış olsa da Avrupa’da pek çok dil yok olma tehlikesi altında.
AB ülkelerinde yaklaşık 60 bölgesel dil ve azınlık dili bulunuyor. Bu dilleri ana dilleri olarak konuşan kişilerin azalması ve yeni nesillerin bu dilleri öğrenme konusundaki isteksizliği ise bu dillerin tamamen ortadan kalkması riskini beraberinde getiriyor.
Belçika’nın The Parliament Magazine haber sitesinin aktardığına göre, bu dillerden biri Fransa’da konuşulan Bretonca. Fransa Kültür Bakanlığı, ülkede, çoğunluğu Brittany bölgesinde olmak üzere yaklaşık 280 bin kişinin bu dili konuştuğunu ortaya koydu.
Öte yandan, Bretonca, bu açıdan tek değil. Buna göre, İtalya’da Friuli dilini hâlâ konuşan 526 bin kadar kişi var. Hollanda ve Almanya’nın bazı bölgelerinde sadece 500 bine yakın kişi Frizce dilini konuşurken, Avrupa’nın en eski dillerinden Bask dilini, Fransa ve İspanya’da bugün sadece yaklaşık 700 bin kişi konuşuyor.
Konuya ilişkin değerlendirmede bulunan Fransız milletvekili ve Yeşiller/Avrupa Özgür İttifakı üyesi François Alfonsi, “Tarih boyunca AB tarafından resmi addedilen diller kadar Avrupa’yı inşa etmeye yardımcı olan belirli kültürler ve dillere yönelik bir küçümseme var. Bu, kabul edilemez” ifadelerini kullandı.
Bu konu hakkında Barselona’daki Pompeu Fabra Üniversitesi’nden araştırmacı Dr. Vicent Climent-Ferrando ve UNESCO da 2023 yılında AB’nin bölgesel diller ile azınlık dillerine ilişkin bir çalışma yaptı. Alfonsi, çalışmanın bulgularına ilişkin değerlendirmesinde, bulguların söz konusu dillerin ‘ciddi bir yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu ortaya koyduğunu’ aktardı.
Alfonsi’ye göre, çalışma, konuyla ilgili şu sorunlara işaret etti: Tehlike altındaki diller konusunda veri, istatistik ve fon eksikliği, dillere ekonomik bakış açısıyla verilen öncelik ve bu açıdan gözetilen hiyerarşi, dil teknolojilerinin gelişiminde azınlık dilleri ile bölgesel dillerin göz önünde bulundurulmaması ve bu sebeple dillerin dijital olarak yok olması.
