(The Turkish Post) – ABD’nin Orta Doğu’daki en üst düzey askeri komutanı CENTCOM Komutanı Amiral Brad Cooper, perşembe gecesi yayımlanan yaklaşık 3,5 dakikalık video mesajında, Hürmüz Boğazı’ndaki uluslararası deniz yollarının İran mayınlarından temizlendiğini duyurdu.
“Koşullar zorlu ve tehlikeliydi ama işi tamamladık”
Cooper, operasyonun aylar süren titiz bir çalışmayla tamamlandığını vurguladı: “Son birkaç ay boyunca kuvvetlerimiz, uluslararası denizcilik güzergâhlarındaki mayınları titizlikle ve sessizce temizledi.” ABD Donanması dalgıçları, SEAL ekipleri ve hava unsurlarının katıldığı operasyonun zorluğuna değinen Cooper, “Koşullar en hafif ifadeyle zorlu ve tehlikeliydi ancak işi tamamladık. Bugün uluslararası denizcilik yolları açık ve hareketlilik artıyor” dedi. CENTCOM’un yayımladığı videoda operasyon bölgesini gösteren harita ve teknik şemalar da yer aldı.
Müttefiklerden şüphe: “80-150 mayının hepsi temizlenmedi”
Washington’ın iyimser tablosuna rağmen bazı ABD müttefikleri temkinli. Konuya yakın kaynaklara göre son aylardaki operasyonlarla önemli mesafe kat edildiği kabul edilse de, İran’ın yerleştirdiği tahmin edilen 80 ila 150 mayının tamamının imha edildiği düşünülmüyor. ABD’li yetkililer ise bu değerlendirmeye itiraz ederek, sözü edilen mayın sayılarının artık güncelliğini yitirdiğini savunuyor.
Trump: “Artık çok işleyen bir boğaz”
ABD Başkanı Donald Trump da çarşamba günü yaptığı açıklamada Hürmüz’ü “çok işleyen bir boğaz” olarak tanımlamış ve bölgede artık mayın kalmadığını öne sürmüştü. Şubat sonunda ABD ve İsrail’in İran’la başlattığı savaşın ardından mayın tehdidi ve ticari gemilere yönelik saldırılar nedeniyle boğazdaki deniz trafiği ciddi ölçüde azalmıştı.
Ekonomik cephe: Bessent yaptırımları sıkılaştırıyor
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, İran ekonomisini küresel finans ve enerji piyasalarından daha fazla izole etmeyi hedefleyen yaptırım politikasının sürdüğünü açıkladı. Washington, Hürmüz’ün güvenliğinin bölgedeki petrol ve doğal gaz sevkiyatının normalleşmesi için kritik olduğunu savunuyor.
Petrolde risk primi geri çekiliyor
Açıklamanın ardından piyasalarda arz güvenliği risklerinin azalabileceği beklentisi güçlendi. Cuma sabahı Brent petrol yüzde 0,3 düşüşle 89,45 dolara, WTI ise aynı oranda gerileyerek 83,31 dolara indi. Haftalık kayıp Brent’te yüzde 5,3’e, WTI’da yüzde 4,3’e ulaştı. Savaş öncesinde dünya petrol arzının yaklaşık yüzde 20’si bu boğazdan geçiyordu; Katar başta olmak üzere Körfez ülkelerinin LNG ihracatının önemli bölümü de aynı güzergâhı kullanıyor.
İran: “Kontrol bizde”
Tahran ise savaşın başından bu yana boğaz üzerindeki kontrolün kendisinde olduğunu vurguluyor. Boğazın statüsü, ABD-İran görüşmelerinin en önemli anlaşmazlık başlıklarından biri olmayı sürdürüyor. İran ordusu bu hafta ayrıca, boğazdan elde edilecek gelirlerin paylaşımı konusunda Umman ile anlaşmaya vardığını duyurdu.
