(The Turkish Post) – Deprem uzmanı Prof. Dr. Naci Görür, Antalya’da katıldığı “Deprem Dirençli Antalya” söyleşisinde önemli uyarılarda bulundu. Antalya’nın doğusundaki risklere dikkat çeken Görür, “Depremde Antalya’nın doğusunda binalar ya ters döner ya da suyun içine batarlar” dedi.
Söyleşide Prof. Dr. Görür, Antalya, İstanbul, Tunceli, Bingöl gibi deprem riski taşıyan bölgeler başta olmak üzere tüm Türkiye’de gerçek bir deprem hazırlığına hızla başlanması konusunda iktidarı ve yerel yönetimleri uyardı.
Görür konuşmasında, Türkiye’de bugün var olan büyük fayların bundan 13,6 milyon yıl önceki levha hareketleriyle oluştuğunu ve son yıllarda art arda yaşanan depremlerin devam edeceğini belirterek, deprem dirençli yerleşim alanlarının hayati önemine vurgu yaptı. Türkiye’de 6 Şubat’ta 7,7 ve 7,6 şiddetinde yaşanan Maraş merkezli depremlerden sonra Japonya’da 7.6 büyüklüğünde deprem olduğunu ve bu depremde 132 kişinin hayatını kaybettiğini hatırlatan Görür, “Yakın zamanda Japonya’da yaşanana benzer şiddette bir deprem Türkiye’de olsaydı on binlerce kişi maalesef ölebilirdi. Türkiye’de bir sabah uyandığımızda 7 ve üzeri deprem yaşanmış olabilir. Her depremde 80-90 bin insanımızı toprağa veremeyiz. Bu bize yakışmıyor” dedi.
‘ANTALYALILAR RANT HASTALIĞINA YAKALANMIŞ’
Belediyelere bu konuda acilen harekete geçmeleri için çağrıda bulunan Prof. Dr. Görür, kenti tehdit eden fay hatlarının incelenmesi, mikro bölgeleme yapılması ve risk analizleriyle yıkım tehlikesini azaltmaya yönelik çalışmaların yapılması gerektiğini söyledi. Antalya’da yaşayanlara ve yaşamayı düşünenlere seslenen Görür, şunları söyledi: “Siz yakında bir belediye başkanı seçeceksiniz. Kim ‘Seni yönetmeye talibim’ diyorsa ona Antalya’yı deprem dirençli bir kent yapıp yapmayacağını sorun ve bunun için tarih isteyin. Şehri depreme hazırlamak yapı stokunu artırarak olmaz. Antalyalılar rant hastalığına yakalanmış. Olur olmaz her yerde binalar yükseliyor. Yol boyu sıra sıra gökdelenleri gördüm, dehşete düştüm. Ev alırken, bina yaptırırken özellikle gökdelen gibi büyük binalardan uzak durun. Zeminin yapısına uygun, esnekliği yüksek malzemeler kullanılmalı.”
‘ANTALYA’NIN SORUNU’
Genç zemin oluşumları üzerine kurulu Antalya’nın büyük bir bölümünde zeminin sağlıklı olmadığına dikkat çeken Prof. Dr. Görür, kentin önemli bir kısmının alüvyon dolgu üzerine kurulduğunu söyledi.
Özellikle Aksu, Serik, Manavgat ve Alanya’dan geçerek Gazipaşa’ya kadar uzanan şehrin doğu yakasının alüvyon zeminden oluştuğunu belirten Görür, şöyle konuştu: “Deprem dirençli bir kent için en büyük engel, Antalya’nın üzerinde oturduğu bu alüvyonlu körfez dolgusu. Şehirde sık rastlanan bir diğer zemin türü de kireç taşlı traverten yapı. Bu tür zeminin de problemli yönleri var ama alüvyonlu zemine göre daha iyi. Kentin doğusunda alüvyonlu topraklar, batısında ise çoğunlukla travertenlerin veya kireç taşlarının olduğu zemin var. Traverten üzerinde olan binalar yüksek olmamak kaydıyla biraz daha dirençli olabilirler.”
‘BİNALAR TERS DÖNER’
Prof. Dr. Görür, özellikle kentin doğu yakasında tarım toprakları üzerinde yerleşim nedeniyle deprem riskinin yüksek olduğunu söyledi: “Ciddi deprem gelse Antalya’nın doğusu çok hasar görür. Çünkü bu yaka, alüvyonun üzerinde oturuyor. Bu hat üzerinde yerleşim alanları alüvyonun üzerinde olduğu için deprem anında alttan basıncı yediği zaman sıvılaşma olur. Binaların çoğu yerli yerinde kalmaz. Allah akıl versin, o kesime de gökdelenler dikiyorlar. Alüvyonun bulunduğu bir yerde yıkıcı bir depremde o bölgenin şansı yok. Binalar toprağın üstünde değil de suyun içindeymiş gibi hareket etmeye başlar. Alttan basıncı yiyince ya ters dönerler ya da suyun içine batarlar. Mesela 8 katlı bina 3 kat olur, bir bakarsınız 5 kat suyun içine gömülmüş” diye konuştu.
