(The Turkish Post) – Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları ve Terörle Mücadele Özel Raportörü Fionnuala Ni Aolain, Guantanamo hapishanesine bir ziyaret düzenledi. Aolain, Guantanamo’ya ilk teknik ziyaret düzenleyen kişi oldu.
Anadolu Ajansı’nın haberine göre, Aolain, ABD’nin 11 Eylül saldırılarının ardından terör suçlaması ile Orta Doğu’da tutukladığı yüzlerce insanı hapsettiği Küba’daki Guantanamo hapishanesine düzenlediği teknik ziyaret sonrasında hazırladığı raporu New York’taki BM binasında gazetecilerle paylaştı.
I welcome the completion of my technical visit to the #US and U.S. Naval Station Guantánamo Bay, affirming the rights of victims of terrorism & the rights of victims of counter-terrorism.
Find out more here: https://t.co/fM771JMJku. pic.twitter.com/ktcG5OBuRZ
— Fionnuala Ní Aoláin (@NiAolainF) June 26, 2023
‘HÂLÂ 30 MAHKUM VAR VE HER GÜN KEYFİYETLE MÜCADELE EDİYORLAR’
Daha önce yapılan taleplere rağmen Guantanamo hapishanesine ilk kez erişim sağlandığına dikkat çeken BM Raportörü Aolain, hâlâ Guantanamo’da tutuklu bulunanların yanı sıra serbest bırakılan kişilerle de görüştüğünü belirtti.
“Hepsi çok geç kaldığımızı söyledi” diyen Aolain, Guantanamo’daki koşullarda az da olsa bazı iyileşmelerin olduğunu ifade ederek, şöyle konuştu: “Ancak, hapishanede hâlâ 30 tutuklunun bulunmasıyla ilgili derin endişelerim bulunuyor. Söz konusu mahkumlar, her gün keyfiyetle mücadele ediyor. Çok ciddi yapısal eksiklikler bulunurken, eğitim, sağlık hizmeti, ailelerle görüşme ve adalete erişim konusunda keyfiyet hakim geliyor.”
‘İŞKENCE DENEYİMLERİ BUGÜN HÂLÂ ONLARLA BİRLİKTE YAŞIYOR’
Aolain, söz konusu keyfiyetin acı çekme ve güvensizliğe neden olduğunun altını çizerek, “Yaklaşık 20 yıldır tutuklu bulanan kişilerdeki ızdırabın çok derin olduğunu gördüm. Görüştüğüm her tutuklunun hayatında sistematik olarak uygulanan işkence ve keyfi tutuklamaların acımasız etkilerini gördüm” ifadelerini kullandı.
Tutukluların geçmişteki işkence deneyimlerinin bugün de onlarla birlikte yaşadığını aktaran Aolain, bu konuda tedavi de göremediklerini bildirdi. Aloain, “Guantanamo’daki uygulamalar tutukluların onurları, temel hak ve özgürlükleri üzerinde derin etki bırakırken uluslararası hukuk bağlamında acımasız, insanlık dışı ve aşağılayıcı muameleye tekabül ediyor” dedi.
‘UTANÇ VERİCİ BİR YER’
ABD’nin örnek teşkil etmesi gerektiğine işaret eden Aloain, “ABD, Guantanamo hapishanesindeki tutuklular, serbest bırakılanlar ve tüm terör mağdurları için uluslararası hukuk ihlallerinin sorumlularını cezalandırmalı. Burada özrün öneminin altını çizmek istiyorum ancak iyileştirme ve söz konusu ihlallerin tekrar yaşanmayacağının güvencesinin de sağlanması lazım” şeklinde konuştu.
Aloain, Guantanamo hapishanesinin kapatılması çağrısında bulunarak, bununla ilgili bazı siyasi zorluklar bulunduğuna işaret etti ve “Guantanamo, hem bireysel olarak hem de kolektif olarak utanç verici bir yer” ifadelerini kullandı.
‘ABD’NİN SORUMLU TUTULMASLI GEREKEN HUSUSLAR VAR’
İşkencenin uluslararası hukuk uyarınca yasak olduğuna dikkati çeken Aloain, “ABD hükümetinin bu çerçevede sorumlu tutulması gereken hususlar var” değerlendirmesini yaptı. Aloain, işkence delillerinin fiziksel olarak muhafaza edilmesinin de önem taşıdığına dikkat çekerek, “İnsan haklarını ihlal etmek hiçbir ülkeyi daha güvenli hale getirmez. İşkence dahil süregelen ihlaller aksinde daha fazla şiddeti teşvik eder” ifadelerini kullandı.
BUGÜNE KADAR YAKLAŞIK 780 KİŞİ HAPSEDİLDİ
ABD, Ağustos 2021’de askeri güçlerini Afganistan’dan çekti, ancak Küba’nın Guantanamo Körfezi’nde bulunan askeri hapishaneyi Irak, Afganistan ve diğer yerlerde yakaladığı terör şüphelilerini tutmak için hâlâ kullanıyor.
21 yıl önce açılan ve bugüne kadar yaklaşık 780 kişinin tutulduğu Guantanamo’da, bu kişilerden çoğunun suçlama veya mahkeme olmadan burada tutulduğu belirtiliyor. Guantanamo’da halihazırda 30 tutuklu bulunuyor.
