(The Turkish Post) – Vaktiyle bir milletvekili Erdal İnönü’ye “Öyle dil ucuyla ‘iktidara geleceğiz’ denmez” diye üslubundan dert yanmış. İnönü ‘Ne diyeceğiz?’ diye sormuş. Milletvekili de “S. S. iktidar olacağız’ diye bağıracaksınız” demiş. İnönü seçim döneminde İzmir mitinginde konuşurken “Ey İzmirliler iktidara geleceğiz. Nasıl geleceğimizi de…” demiş mikrofonu o milletvekiline uzatmış, “Şimdi A. Bey söyleyecek…”
Fıkra değil gerçek olmalı. Çok kişiden dinledim çünkü. Gerçeğe de uygun. Erdal İnönü’nün, yumuşak üslubu, ılımlı söylemi vardı. Bağırıp çağırmaz, ortalığı inletmezdi. Nitekim kendisine ‘Tam İsveç’e Başbakan olacak adam’ denmişti. Türkiye’de siyaset yapamadı. Kendi isteğiyle aktif politikayı noktaladı. Koltuğu terk edebilen ender örneklerden biridir.
CHP Lideri Özgür Özel’in ‘erken seçim’ çıkışlarını İnönü’nün ılımlı üslubuna benzetirim. Hayır, kişilik olarak Özel’in dili mutedil değil, sesini yükseltmesini de bilir. Meclis Genel Kurulu’nda Hulusi Akar’a çıkışması siyasetin uzun süre unutmayacağı görüntülerdendi. Sesi yüksek, üslubu sert, dili yakıcıydı. Erdoğan’a muhalefet ederken nedense ‘ılımlı dil’ kullanmayı tercih ediyor. Muhalefet doğası gereği biraz ‘sertlik’ ister.
31 Mart seçim sonuçları siyasi yapıyı bütünüyle değiştirdi. İktidar kaybetti, muhalefet kazandı. Özgür Özel’den beklenen 31 Mart rüzgarıyla iktidar değişimini sağlamak ve partisini iktidar yapmak. Bu da iktidarı erken seçime zorlamaktan geçiyor. Evet, Meclis’te muhalefet partilerinin sandalye sayısı erken seçim kararı için yeterli değil.
Özel gazetecilerle bir araya gelmiş, sorulara cevap vermiş. Erken seçim konusunda aynen şunları söylemiş; “Ne kadar erken o kadar iyi. Aday Erdoğan olsun başkası olsun ama seçim hemen olsun. Derhal seçim istiyoruz. Erdoğan seçimden kaçıp anayasa kovalayıp sonra tekrar aday olmak için kapımıza gelecekse, hiç bizi uğraştırma şimdi gel seçimi yapalım, aday ol, bizim temel motivasyonumuz seçimi yaptırmak. Psikolojik üstünlük bizde, onu da çıldırtan bu. Yerel seçim ile altın kemer bizde. Biz bu altın kemeri bozdurup emeklilerle paylaşmak istiyoruz. Ak partinin adayıyla değil seçimin tarihiyle ilgileniyorum…”
Hem üslupta hem de içerikte sorun var. Erken seçim ‘lütfen’ der gibi istenmez. Bir lütuf değildir. Yeni oluşan siyasi yapının sonucudur. ‘Erken seçimi’ zorunlu kılan 31 Mart sonuçlarıdır. Özel’in bizde dediği ‘altın kemer’ seçimi zorlayacak yegane unsurdur. Meseleyi iktidarın lütfuna bağlamak doğru değil. Erken seçim toplumun talebi… Sokak, çarşı pazar, meydanlar erken seçimden daha doğrusu değişimden yana… Çünkü işler kötü gidiyor. Ve iktidardan umut kesildi.
Özel ne yapabilir? Çok şey… Gazetecilere demeç vermekle, grup konuşmasıyla sonuç alınmaz. Erken seçim mitingleri yapabilir mesela. İktidarı seçime zorlayacak her yolu deneyebilir. Türk siyasi tarihi bunun zengin örnekleriyle dolu. Hiçbir iktidar kendiliğinden erken seçime gitmez. Şartlar zorlar. Bugün de zorladığı gibi. Muhalefete düşen toplumsal talebi siyasi alana taşıyarak sonuç almak. Matematiği lehe çevirmek.
Özel’in Erdoğan’ın adaylığına ‘yeşil ışık’ yakmasını da anlayabilmek mümkün değil. Hukuki olarak tekrar aday olması mümkün değil. Anayasa hukukçularının ağırlıklı görüşü bu yönde. CHP, Anayasayı, hukuku dikkate almazsa iktidar hiç almaz. Özel bir süredir Erdoğan’la yarışmak için yanıp tutuşuyor. Siyaseten öyle düşünüyor olabilir. Ama buna Anayasa mani. Hüküm gayet açık. Özel yarışmak istiyorsa Erdoğan’ın kendisiyle değil göstereceği adayla yarışsın.
‘Türkiye’de muhalefet sorunu var’ diyenler haklı. Demokrasinin niteliği ve kalite düzeyi iktidara bakarak değil muhalefete bakarak anlaşılır. İşleyen demokrasilerde güçlü muhalefet sözkonusudur. İktidar ise bütün rejimlerde vardır. Toplum CHP’yi ciddi bir alternatif ve ‘iktidar adayı’ olarak değerlendirmiyor. Birinciliği seçmenin çaresizliğinden… Yoksa CHP sevgisinden değil.
Türkiye demokrasi, insan hakları, hukuk ve adalet başta olmak üzere birçok alanda geriye doğru gidiyorsa, bunda iktidar kadar muhalefetin de sorumluluğu var. Özgür Özel’in üslubunu ve söylediklerini görünce ‘muhalefet boşluğunu’ derinden hissettim.
